Filmen met OKAN
Dit jaar zette ik geen podcast op als
experiment, maar een korte film. Ze weten dat ik zelf een filmachtergrond heb
en ik toon regelmatig stukken uit films om in de lessen iets duidelijk te
maken, bijvoorbeeld over stereotypen of discriminatie.
Film maken in 4 lessen
Nu kwam de vraag van hen zelf, kunnen we
niet samen een film maken? Of toch twee van de dames uit de klas, als ik
dan polste bij de anderen was het grootste deel geïnteresseerd. Ik koppelde
het aan een traject van vier weken, vier lessen van 2 uur met opnames tijdens
de (bijna) laatste lessen van het schooljaar. Met een introductie in
filmbegrippen en een brainstorm rond ideeën om te filmen, aansluitend met de
thema’s rond vooroordelen die ik behandelde in de lessen levensbeschouwing.
Doel: leren samenwerken en de Nederlandse taal toepassen in “echte” situaties.
Verliefdheid, respect en een nieuw begin werden verkozen tot de beste voorstellen, waarna ik besloot van de twee klassen drie filmploegen te maken.
Dit hebben de meesten met veel plezier en animo gedaan. Sommigen keken gewoon glimlachend toe, maar ook dat was al een vooruitgang voor hen. De glinstering in de ogen te zien als hun klasgenoten opgingen in het filmproces of wanneer ze als acteurs spontaan in de lach schoten en dus opnieuw moesten beginnen. Diegene die wat met de vingers draaiden, gaf ik de opdracht om ondertussen een filmaffiche te ontwerpen via het programma Canva, dat ik kort demonstreerde en ze met hun gsm mochten ontwerpen. Wie gewoon graag tekende, gaf ik papier en kleurpotloden. Zodat de in totaal 30 leerlingen allemaal wel wat om handen hadden.
Het filmen zelf ging vlot, met de gsm en extra attributen. Afspraken maken was dan weer een stuk moeilijker, maar is een onmisbaar onderdeel van het filmproces, als niets geregeld is, wordt het een chaos en mag je van geluk spreken op de goodwill van enkele spontaan betrokken deelnemers.
De (ruwe) montage deden de aangewezen monteurs via een APP (VideoMaker of Rush). Wat voor pre-digitale filmmakers een langdurig proces was, kant je nu met enkele vingerbewegingen tot een redelijk resultaat brengen, zeker voor de generatie die is opgegroeid met het mobieltje gemuteerd in hun handpalm. Ik monteerde zelf de drie films achter elkaar; een beetje opschonen in Adobe Première en nog een pre- en eindgeneriek.
Na afloop van dit fastfood filmproces
organiseerde ik een filmvoorstelling in de grootste klas met het beste scherm, het labolokaal. Sommigen kregen plankenkoorts en vroegen me vlak voor het begon om het toch maar
niet te tonen. Ik stelde hen gerust en zei dat ze zich nergens voor moesten
schamen, dat het er echt oké uitziet.
Herkenbaarheid
Lichten uit, gegiechel en gesjjjjt, de
spanning was te snijden.
De eerste film: verliefd! Een jongen (van een andere klas) is verliefd op het
meisje uit de OKAN-klas en zoekt toenadering. Algemene hilariteit als ze
zichzelf in beeld zien, gespeeld ook door een jongen van de andere klas en een
meisje uit de OKAN-klas, een echt koppeltje. Zij die het eerst niet wilden,
straalden nu van trots. Daarna het volgende verhaal, over een nieuwe jongen in
de klas, die wat onwennig is, maar uiteindelijk wordt aanvaard. Netjes
gemaakt, met tussen elke scène een fade in en fade out, niet iets waar ik voor
zou kiezen, maar het werkte. Tot slot, de stoute leerlinge in de klas: zij doet
niets anders dan te laat komen, op TikTok zitten en niet studeren voor haar
toetsen. Ze wordt uiteindelijk aangemaand en herpakt zich. Opnieuw hilariteit,
vooral omdat sommige scènes zo herkenbaar zijn. Na elke film was er spontaan applaus. Wanneer
dan mijn collega op het einde een applaus vroeg voor mij, klonk het
oorverdovend en dook ik achter de lessenaar van het labo. Omdat ik het moeilijk zelf
kon geloven. Tot slot keek ik hen aan en knikte dankbaar terug. Het raakte me.
Ik zal hen missen.
Afscheid
Ja, dit experiment was chaotisch, vreemd
en geïmproviseerd, maar het had effect en zij die niet altijd interesse toonden genoten mee. Film maken, blijft een avontuur én verbindend werken. In
zo’n filmproces kan je iedereen een plaats geven, zowel de technisch
aangelegde persoon, als diegene die liever een idee uitwerkt en achter een
bureautje blijft zitten. Dit was mooi. En een van mijn laatste lessen als
OKAN-leerkracht in de APP school.
Want deze zomer ben ik weer op drift, mijn brein of wat het ook mag
zijn, geniet van projecten en uitdagingen. Als er niets nieuws op mijn
pad komt, ga ik komend schooljaar terug als leraar naar het volwassenenonderwijs. Levenslang leren blijft mijn levensmotto: haal het beste uit jezelf en blijf jezelf
(en de ander) uitdagen, dat probeer ik ook als leraar toe te passen.
En misschien combineer ik dit alles wel met een nieuw filmproject, over onderwijs, of hoe leren op vele verschillende manieren kan.
Reacties
Een reactie posten